Współpraca

■ Forum Polanka
■ Katalog Pszczelarski
■ LTP
■ "Pszczelarstwo"
■ Pasieka
■ Pszczelarska Oficyna
■ PszczeliPark
■ Pszczoły.Pl
■ pszczoły.rolnicy.com
■ PWRSA
■ PZP
■ rolnicy.com
■ Sądecki Bartnik
■ SPP Polanka
■ ŁYSOŃ

Miód Polski

Ankieta I

Rasa pszczół w Twojej pasiece

  • kraińska (48%, 61 Votes)
  • Buckfast (23%, 29 Votes)
  • krzyżówki (10%, 13 Votes)
  • kaukaska (9%, 11 Votes)
  • włoska (6%, 7 Votes)
  • środkowoeuropejska (4%, 7 Votes)

Total Voters: 127

Loading ... Loading ...

Ankieta II

Do jakiej organizacji pszczelarskiej należysz?

  • - Polski Związek Pszczelarski (38%, 38 Votes)
  • - Nie należę do żadnej organizacji (38%, 38 Votes)
  • - Mam zamiar się przyłączyć (13%, 13 Votes)
  • - SPP Polanka (6%, 6 Votes)
  • - Związek niezrzeszony w PZP (5%, 5 Votes)
  • - Stowarzyszenie Pszczelarzy Zawodowych (0%, 0 Votes)

Total Voters: 99

Loading ... Loading ...
To view the gallery in a popup window, click here.

Wytapianie wosku

Wosk z woszczyny wytapia się przy pomocy topiarek, parników i topiarek słonecznych. Najlepsze efekty uzyskuje się dokonując ekstrakcji wosku przy pomocy rozpuszczalników organicznych, jednak do tego potrzebna jest specjalistyczna aparatura przemysłowa.

pszczelipark_akcesoria_015.jpg
Elektryczna topiarka do wosku

Najbardziej rozpowszechnione są różne topiarki – prasy, gdzie ugniecione wcześniej plastry traktowane są wysoką temperaturą. Pod jej wpływem wosk topi się i wypływa do podstawionego naczynia. W czasie wytapiania susz jest systematycznie prasowany. Temperatura podczas topienia wosku powinna wynosić około 102 ÷ 104° C. Przy użyciu topiarek uzyskuje się wosk zanieczyszczony przypalonym miodem i pyłkiem, dlatego musi być on dodatkowo czyszczony przez klarowanie. W zboinach z topiarek elektrycznych zostaje około 18 ÷ 25 % wosku. Wydajność wszystkich metod topienia zależy przede wszystkim od rodzaju woszczyny: w zboinach woszczyny starszej, ciemnej, pozostaje więcej wosku niż w tych z jasnych plastrów. Wynika to z wzrostu udziału w masie woszczyny części „nie woskowej”, bowiem ciemna woszczyna zawiera tylko od 30 do 50 % wosku, a jego udział może się zmniejszyć, jeżeli przetapiane plastry zawierają dużo pierzgi.

Inny rodzaj topiarek to takie, w którym woszczyna jest gotowana w wodzie przez określony czas. Część wosku wtedy wypływa na powierzchnię gotującej wody, zaś reszta jest pozyskiwana przez wyciskanie przegotowanej woszczyny w prasie. Pracochłonność tych metod jest różna i zależy od zaawansowania technologicznego używanego sprzętu. Mało pracochłonną metodą jest wytop wosku w parniku elektrycznym. Rozdrobnioną na kilkucentymetrowe kawałki woszczynę umieszcza się na siatce, zawieszonej wewnątrz parnika. Pod sitem znajduje się płaskie naczynie (miska) z wodą, do którego będzie spływał wytapiany wosk. Naczynie to pływa w wodzie, którą parnik jest wypełniony do około 1/10 objętości. W zamkniętym parniku w czasie gotowania wytwarza się temperatura dochodząca nawet do 105 ÷ 110° C, w której większość wosku ulega wytopieniu. Po wytopieniu jednej partii do sita nie można nakładać kolejnych porcji woszczyny, ponieważ coraz więcej wosku będzie zostawać w zboinach. Wytapianie (gotowanie) powinno trwać 1 ÷ 2 godziny. Wytopiony, sklarowany wosk odbiera się w postaci krążka zastygłego na powierzchni wody w pływającej w parniku misce, po zupełnym ostygnięciu jego zawartości, co trwa około 1 doby.

Ponieważ wytapianie wosku w przedstawionych urządzeniach wiąże się z dużym zużyciem energii elektrycznej, dlatego warto stosować topiarki słoneczne. Topiarka taka to płaska skrzynia, której pokrywę stanowi okno z szybą (najlepiej podwójną), ustawiona prostopadle do kierunku promieni słonecznych. W topiarce znajduje się metalowa taca (z blachy nierdzewnej), na której umieszcza się przeznaczone do wytopienia plastry. Wosk, wytapiany ciepłem promieni słonecznych spływa do wanienki z wodą. Ponieważ zawiera on dużo zanieczyszczeń, konieczne jest jego oczyszczanie i klarowanie. W topiarkach słonecznych dobrze wytapia się plastry młode lub dziewicze, zbudowane w zasadzie z samego wosku. Zboiny pozostałe po wytopieniu wosku ze starszych plastrów zawierają dużo wosku. Jeżeli więc w topiarce słonecznej wytapiano ciemne plastry, pozostałe po nich zboiny należy poddać dalszej obróbce. Topiarka słoneczna powinna być zamocowana na podstawie w taki sposób, by można było dowolnie regulować jej położenie względem słońca.

Klarowanie wosku prowadzi się, utrzymując go przez długi czas w stanie płynnym. Wtedy zanieczyszczenia cięższe od wosku opadną na dno, a lżejsze wypłyną na powierzchnię. Do klarowania wosku można użyć naczyń różnej pojemności. Najwłaściwsze są naczynia rozszerzające się ku górze. Do takiego naczynia wlewa się przez drobne sito gotującą mieszaninę wosku z wodą, z której powierzchni zebrano w czasie gotowania szumowiny. Naczynie należy okryć ze wszystkich stron materiałem izolacyjnym i pozostawić je na około 2 dni do sklarowania. Po tym czasie otrzymuje się sklarowany wosk w postaci krążka, z którego należy jeszcze zeskrobać zanieczyszczenia. Zastosowanie naczyń do klarowania rozszerzających się ku górze ułatwia wyjęcie krążku wosku. Jeżeli wosk jest ciemny, należy go poddać kolejnemu klarowaniu. Wosk zemulgowany (zawierający wodę w postaci emulsji) nie nadaje się do obrotu. Część wody (emulsji) można usunąć z takiego wosku filtrując go przez przetapiane starsze plastry. Robi się to przetapiając go ponownie w parniku na siatce w ten sposób, by roztopiony przepłynął przez kilka przetapianych ciemnych plastrów.

Otrzymany w wyniku klarowania czysty wosk dzieli się na dwie klasy handlowe na podstawie jego cech fizycznych. Wosk klasy pierwszej powinien posiadać jednolitą barwę od białej lub jasnożółtej do ciemnożółtej lub zielonkawobrązowej. Klasy drugiej – barwę jednolitą lub niejednolitą od zielonkawej lub brązowej do ciemnobrunatnej i szarej z odcieniem oliwkowym, bez białych smug. Wosk nie może zawierać żadnych obcych substancji substancji, jak parafina, stearyna, łój, żywice i innych.

Comments are closed.